De vergeten sci-fi parel van 1999: The Thirteenth Floor

Virtuele werelden en verdraaide realiteiten

In het jaar dat films als The Matrix en Fight Club de bioscopen domineerden, kwam er nog een sciencefictionfilm uit die verdacht veel thematische overlap vertoonde, maar nooit écht doorbrak: The Thirteenth Floor. Gebaseerd op het Duitse boek Simulacron-3 (1964) van Daniel F. Galouye, levert deze film een verrassend diepgravende en filosofische kijk op de grenzen van werkelijkheid en technologie.

De film speelt zich af in Los Angeles, eind jaren '90. IT-genie Douglas Hall (gespeeld door Craig Bierko) werkt aan een hyperrealistische simulatie van het jaar 1937. Wanneer zijn collega en mentor (Armin Mueller-Stahl) vermoord wordt, raakt Hall verstrikt in een moordmysterie dat zich afspeelt op meerdere realiteitsniveaus. Hoe dieper hij graaft, hoe meer hij twijfelt aan zijn eigen bestaan.

Achtergrond en productie

Regisseur Josef Rusnak kreeg na deze film nooit meer een groot project in handen, maar wist hier wel een verrassend coherent en visueel sterk sciencefictionverhaal neer te zetten met een beperkt budget. The Thirteenth Floor was een coproductie tussen Columbia Pictures en het Duitse Centropolis (van Roland Emmerich, die ook produceerde), en werd voornamelijk opgenomen in Los Angeles en op backlots in Californië.

De film werd in hetzelfde jaar uitgebracht als The Matrix, wat zowel de aandacht als de waardering voor deze film in de kiem smoorde. In tegenstelling tot de kinetische actie en flashy visuals van die concurrent, is The Thirteenth Floor trager, stijlvoller en meer gebaseerd op dialoog en conceptuele spanning.

Weetjes en opvallende details

• Stijlvolle art-deco: De simulatie van 1937 is schitterend vormgegeven in art-decostijl, met kostuums en sets die doen denken aan klassieke Hollywoodfilms.

• Simulacron-3 werd eerder al bewerkt tot de Duitse tv-film Welt am Draht (1973) van Rainer Werner Fassbinder, die onder cinefielen als cultklassieker geldt.

• Low-key cast: In tegenstelling tot blockbusterfilms had The Thirteenth Floor geen grote sterren, wat de geloofwaardigheid van het verhaal juist ten goede kwam.

Hoe werd de film ontvangen?

Hoewel het publiek verdeeld was, kreeg The Thirteenth Floor gematigd positieve reacties van critici die de film waardeerden om zijn ambitie en visuele flair. Toch vond men het scenario soms te bedacht en de uitvoering niet altijd even meeslepend.

Gemiddelde waarderingen (samengevat):

• ★★☆☆☆ – Vond men het verhaal traag en verwarrend

• ★★★☆☆ – Waardering voor de sfeer en productie

• ★★★★☆ – Cultpubliek prijst de filosofische laag

OmniGuide beoordeling:

The Thirteenth Floor is een vergeten film die meer credits verdient. Ondanks de trage opbouw en soms houterige dialogen, biedt de film een sterke visuele stijl, intrigerende thema’s en een slot dat blijft hangen. Voor liefhebbers van sci-fi met een filosofische inslag is dit een aanrader. Verwacht geen actiefilm, maar een intelligente mindbender met een noir-achtig randje.

⭐️⭐️⭐️⭐️☆ (4 van 5 sterren)

Conclusie

The Thirteenth Floor is geen klassieker geworden, maar verdient een tweede kans. In de schaduw van grote titels uit 1999 ontwikkelde deze film zijn eigen unieke stem – stil, stijlvol en bedachtzaam. Voor wie houdt van vragen als wat is echt?, is deze film nog altijd een verrassend relevant kijkje waard.