Sing Sing (2023): Menselijkheid achter tralies

Met Sing Sing maakt regisseur Greg Kwedar een gevangenisfilm die zich doelbewust onttrekt aan de bekende reflexen van het genre. Geen hiërarchische machtsspelletjes, geen opgeklopte dreiging. De film kijkt liever rustig toe. Die terughoudendheid werkt. Wat volgt, dringt langzaam door en laat zich niet makkelijk van je afschudden.

Verhaal en toon

Sing Sing volgt een groep mannen in de zwaarbeveiligde gevangenis van dezelfde naam in New York. Ze nemen deel aan een theaterprogramma. Geen therapie met slogans, maar samen werken aan scènes, teksten vergeten, opnieuw beginnen. De spil is Divine G, al jaren gedetineerd en opvallend bedachtzaam. Acteren houdt hem overeind. Wanneer een nieuwe deelnemer zich aansluit, zorgt diens afweer voor frictie binnen een groep die juist openheid vraagt.

De film weigert dramatische versnellingen. Er wordt gekeken, geluisterd, gewacht. De toon blijft warm zonder sentimenteel te worden. Hoop is aanwezig, maar nooit goedkoop. De realiteit wordt niet gladgestreken.

Regie en spel

Kwedar regisseert met een vaste hand en veel zelfbeheersing. De camera blijft dicht bij de personages, vaak op ooghoogte. De gevangenis voelt daardoor minder als een fysieke ruimte en meer als een mentale toestand. Colman Domingo draagt de film met een ingehouden, gelaagde vertolking. Zijn spel maakt zowel intellectuele scherpte als emotionele slijtage zichtbaar.

Opvallend is de cast rondom hem. Veel bijrollen worden gespeeld door (voormalige) deelnemers aan Rehabilitation Through the Arts. Dat zorgt niet voor opvallend “realistisch” spel, maar voor iets zeldzamers: scènes die niet aanvoelen als scènes. Het geheel oogt geleefd.

Stijl en thematiek

Visueel is Sing Sing sober en kaal. Dat minimalisme versterkt waar de film om draait: identiteit als iets dat verschuift. Theater fungeert hier niet als ontsnapping, maar als confrontatie. Rollen dwingen tot reflectie, tot het onder ogen zien van wie iemand was en wie hij misschien nog kan worden.

Thema’s als schuld, waardigheid en collectieve kwetsbaarheid lopen onderhuids mee. Er worden geen grote woorden gebruikt en geen boodschappen uitgesproken. De film vertrouwt erop dat de beelden en gesprekken voldoende zijn.

Context en details

Het scenario van Kwedar en Clint Bentley is losjes gebaseerd op ervaringen uit het theaterprogramma in Sing Sing Correctional Facility. De keuze voor een hybride cast bleek in vroege vertoningen een sterke troef. Kritieken wezen vooral op de morele helderheid van de film en de manier waarop menselijke complexiteit voorrang krijgt boven dramaturgische trucs.

Beoordeling

★★★★☆

Sing Sing zoekt geen effect en krijgt juist daardoor gewicht. Door zijn rustige aanpak en consequente aandacht voor de mensen binnen het verhaal overstijgt de film het standaard gevangenisdrama. Het is cinema die vraagt om geduld en die dat geduld beloont met een stille, hardnekkige impact.